Hồ xả lũ, chú chết đuối, cháu mất tích

02/04/2012 19:58:13  -Một vụ chết đuối thương tâm xảy ra tại xã Diên An, huyện Diên Khánh, tỉnh Khánh Hòa lúc 18h40' tối 2/4. Theo thượng tá Nguyễn Thành Linh - Phó trưởng Công an huyện Diên Khánh cho biết vào thời điểm nêu trên, ông Nguyễn Hoài Dũng (SN1964) - cán bộ Phòng nông nghiệp phát triển nông thôn huyện Diên Khánh, hiện trú ở xã Diên An đi xe máy chở người con gái và cháu ruột tên là Toàn, băng qua chiếc cầu gần nghĩa trang Chín Khúc ở cánh đồng thuộc xã Diên An khi hồ chứa nước Suối Trầu đang xả lũ. Không may, dòng nước xiết nước lũ cuốn ông Dũng cùng con gái và đứa cháu trai xuống vực nước sâu. Đứa con gái may mắn bơi được vào bờ, còn ông Dũng và cháu trai bị nước cuốn mất. Đến 19h tối cùng ngày, thi thể ông Dũng đã được tìm thấy, trong khi cháu Toàn vẫn đang mất tích. Hương Huyền

Dòng người ùn ùn về Thủ đô sau ngày giỗ Tổ

02/04/2012 20:03:35  - Chiều ngày 2/4, sau những ngày nghỉ lễ giỗ Tổ dòng người và các phương tiện lại ùn ùn kéo về Thủ đô, khiến các bến xe như Giáp Bát, Mỹ Đình... luôn đông nghịt người.   Những dòng xe khách nối đuôi nhau vào bến khiến cảnh ùn tắc luôn diễn ra tại một số khu vực, đặc biệt là các lối vào bến xe. Trong khi đó dòng người từ trong đi ra mang theo hành lý tìm các phương tiện về nơi ở cứ như ong vỡ tổ. Dòng người và các phương tiện ùn ùn kéo về Thủ đô Bất cứu ai cũng cảm thấy mệt rã rời, bởi một đoạn đường dài từ quê ra và ngồi xe khách rất đông. Các lối vào bến xe thường xuyên ách tắc cục bộ Dòng người rời bến về nơi ở Còng lưng vác đồ Mang gạo từ quê lên để ăn Ngồi chờ người thân đến đón Đồ nặng thế này anh chở cho nhé! Xe buýt đông lắm xe ôm nhé! Xe ôm vào mùa đón khách Xe buýt vào bến mở cửa 5 phút đã đông như nêm Hết chỗ rồi các anh, các chị ơi Dòng người trong và ngoài bến xe dài cổ chờ xe buýt Nhưng dòng người từ trong bến xe ra không ngừng tăng Tiến Dũng

Hai cán bộ nhận hối lộ

Thiếu úy Trần Thanh Tùng và kiểm lâm viên Tô Sỹ Phán (Kon Tum) vừa bị bắt quả tang nhận hối lộ 15 triệu đồng của một người buôn gỗ. Thiếu úy Tùng thuộc Đội công tác Nam Sa Thầy, Công an tỉnh Kon Tum. Còn kiểm lâm viên Phán đang công tác tại Trạm kiếm soát liên ngành Sê San 4 đóng tại huyện Sa Thầy. Cả hai bị bắt trong một quán cà phê trên đường Cù Chính Lan, TP Pleiku (Gia Lai) khi đang nhận 15 triệu đồng của một người buôn gỗ. Đại diện cơ quan cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ, Công an tỉnh Gia Lai cho biết, vụ bắt giữ diễn ra tối 30/3. Thiếu úy Tùng và kiểm lâm Phán có nhiệm vụ quản lý bảo vệ khu vực rừng của huyện Sa Thầy (Kon Tum), giáp ranh huyện Ia Grai (Gia Lai). Vùng này những năm qua thường bị lâm tặc sử dụng đường sông từ Ia Grai sang Nam Sa Thầy chặt gỗ, sau đó vận chuyển về... Hai người nhận hối lộ đang bị tạm giữ để điều tra. Sơn Nguyễn

Băng giang hồ chuẩn bị bom xăng để hỗn chiến

Chuẩn bị nhiều hung khí, bom xăng cho trận hỗn chiến, băng giang hồ bị hàng chục cảnh sát vây bắt. Số hung khí, "bom xăng" do băng nhóm của Đôi chuẩn bị cho trận hỗn chiến bị công an thu giữ. Ảnh: Hoàng Lê. Ngày 1/4, Công an thị xã Thuận An (Bình Dương) đã khởi tố vụ án, bắt giữ Hồ Văn Đôi (23 tuổi), Lê Thanh Dương (20 tuổi) cùng quê Sóc Trăng; Bùi Văn Quyên (22 tuổi), Đỗ Minh Chiến (19 tuổi), Nguyễn Văn Nhựt (23 tuổi), Nguyễn Thành Luận (18 tuổi) về hành vi cố ý gây thương tích và gây rối trật tự công cộng. Trước đó, các nghi can này có mâu thuẫn với băng nhóm của Tú (chưa rõ lai lịch) tại thị trấn Tân Phước Khánh, huyện Tân Uyên (Bình Dương). Tối 30/3, cả nhóm rủ nhau ăn nhậu đợi đến giờ tìm đối thủ quyết đấu. Đôi (mặc áo phạm nhân) cùng 5 đồng phạm. Ảnh: Hoàng Lê. Sự việc được báo đến nhà chức trách. Ngay trong đêm, hàng chục cảnh sát đã tổ chức vây ráp tại bãi đất trống thuộc khu phố Bình Thuận II (phường Thuận Giao, thị xã Thuận An), bắt giữ các nghi phạm và thu giữ 2 xe máy, 8 bom xăng, một bao đá xanh cỡ lớn, 5 cây mã tấu tự chế, 4 lưỡi cưa... Cơ quan điều tra xác định, ngày 20/10/2011, vừa mãn hạn tù, Hồ Văn Đôi đã cầm đầu băng nhóm dùng mã tấu chém anh Châu Minh Thắng (27 tuổi, quê An Giang) trọng thương. Gây án xong Đôi bỏ trốn. Hoàng Lê

Bắt cóc trẻ em, dọa bán nội tạng để tống tiền

Sau khi bắt cóc Lộc, Bằng đưa cháu bé ra khu đất trống rồi dùng dây trói chân tay, lấy băng dính dính mồm và giấu xuống cống, sau đó gọi điện cho gia đình cháu đòi 30 triệu đồng tiền chuộc. Bé Lê Quang Lộc, 10 tuổi, được Công an TP Uông Bí (Quảng Ninh) giải cứu và trao trả gia đình vào sáng 1/4. Trước đó vào 31/3, Công an TP Uông Bí nhận được đơn trình báo của anh Lê Văn Dũng, trú tại phường Quang Trung (TP Uông Bí) về việc con trai là Lê Quang Lộc, 10 tuổi, bị bắt cóc và yêu cầu gia đình nộp 30 triệu đồng để chuộc. Nếu không chấp thuận, kẻ bắt cóc sẽ bán đứa trẻ sang Trung Quốc để lấy nội tạng... Công an TP Uông Bí đã tổ chức điều tra. Đến 6h15 ngày 1/4, nhà chức trách bắt quả tang Nguyễn Trung Len, 40 tuổi, trú tại TP Hạ Long, làm nghề xe ôm, đang nhận 30 triệu đồng của gia đình anh Dũng tại phường Bãi Cháy (TP Hạ Long). Tại cơ quan công an, Len khai được một người không rõ lai lịch thuê đến địa điểm trên lấy tiền do gia đình anh Dũng đưa. Kẻ thuê Len đang ở phường Tuần Châu. Tiếp tục truy xét, công an TP Uông Bí đã bắt Nguyễn Văn Bằng 22 tuổi, trú tại Độc Lập (Hưng Hà, Thái Bình) là kẻ thuê Len đi nhận tiền. Bằng khai chiều 31/3, khi lang thang tại khu vực hồ công viên TP Uông Bí, Bằng thấy cháu Lộc chơi ở đó liền rủ cháu bé đi mua cần câu để câu cá, rồi đưa cháu ra khu đất trống thuộc dự án của Công ty Việt Long ở khu Lạc Thanh, phường Yên Thanh (TP Uông Bí). Tại đây Bằng dùng dây trói chân tay, lấy băng dính dính mồm và giấu cháu Lộc xuống cống ngay gần đó, đồng thời gọi điện đến gia đình anh Dũng đòi tiền chuộc. Tâm Như

Tiếng súng bất thường trong đêm

Rạng sáng 2/4, tiếng súng nổ, tiếng hô đuổi bắt cùng tiếng động cơ của 5 ôtô làm huyên náo cả một vùng quê thuộc huyện Hoài Đức, Hà Nội. Sau khi lực lượng chức năng tiếp cận hiện trường, hai băng nhóm đã tháo chạy bỏ lại 5 ôtô: Ảnh: Thái Thịnh. Sự việc xảy ra khoảng 1h sáng 2/4 tại khu vực đê thuộc thôn Đồng Nhân, xã Đông La (Hoài Đức, Hà Nội). Một nhân chứng cho hay, sau tiếng động cơ ôtô ầm ầm từ phía đê là liên tiếp tiếng súng, tiếng hò hét hô đuổi bắt. Sự việc kéo dài gần một tiếng khiến những gia đình sống quanh khu vực thức giấc, nhưng vì sợ nên không ai dám ra ngoài. Khi lực lượng chức năng ập tới, những người này bỏ chạy, để lại 5 ôtô, trong đó có một xe 5 chỗ màu trắng, một xe Toyota Innova và 3 xe 4 chỗ. Hầu hết xe để lại đều bị vỡ cửa kính trước sau. Ảnh: Thái Thịnh Tất cả xe đều bị đập phá, cửa kính trước và sau bị vỡ. Hiện lực lượng chức năng đã phong tỏa và khám nghiệm hiện trường, làm rõ sự việc. Thái Thịnh

Xả cạn hồ thủy điện Sông Tranh 2 để xử lý thấm

Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) đang vận hành hết công suất các tổ máy, giảm nhanh mực nước lòng hồ để khắc phục rò rỉ, thấm dột đập chính thủy điện Sông Tranh 2. > 'Cần thẩm định ngay vết rò trong hầm đập thủy điện'/ 'Nước chảy xối xả trong hầm thủy điện là nghiêm trọng' Chiều 1/4, Thứ trưởng Bộ Công thương Hoàng Quốc Vượng dẫn đầu đoàn công tác gồm nhiều chuyên gia đầu ngành về huyện Bắc Trà My khảo sát hiện trường rò rỉ nước ở đập thủy điện Sông Tranh 2 nhằm tìm hướng xử lý triệt để. Tham gia đoàn có ông Lê Quang Hùng, Cục trưởng Kiểm định Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng; ông Thái Phụng Nê, đặc phái viên của Chính phủ; lãnh đạo EVN và chính quyền tỉnh Quảng Nam. Sau hơn một giờ khảo sát, tổng kiểm tra đập chính thủy điện Sông Tranh 2, đoàn công tác tổ chức họp kín tại Ban điều hành Ban quản lý dự án thủy điện 3. Nước thấm dột, rò rỉ trong đường hầm đã được thu gom qua các ống nhựa, nhưng vẫn chảy xối ra ra miệng hầm về phía hạ lưu. Ảnh: Trí Tín. Tại cuộc họp này, các chuyên gia đề xuất nhiều giải pháp khắc phục sự cố thấm, rò rỉ. Theo đó xử lý phải bắt đầu từ phía thượng lưu đập khi mực nước ở khu vực hồ chứa hạ xuống thấp. Ông Trần Văn Hải, Trưởng Ban quản lý dự án thủy điện 3 cho biết, nhà máy đang vận hành tổ máy với cường độ xả nước 230 m3 một giây. Nếu trời không mưa lớn, trong hai tuần tới hồ sẽ về mực nước chết (140 m). Khi đó việc khắc phục sự cố cho đập chính thủy điện được bắt đầu. "Các lỗi rò rỉ của đập đang được các đơn vị liên quan vẽ lại chi tiết để việc khắc phục được thuận lợi", ông Hải nói. Trao đổi với VnExpress.net sáng 2/4, ông Đinh Văn Thu, Phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam cho biết thêm, về cơ bản tỉnh thống nhất với cách xử lý rò rỉ nước ở đập Sông Tranh 2 do Bộ Công thương và chuyên gia đưa ra, trên tinh thần là khắc phục dứt điểm trước mùa mưa lũ năm nay để đảm bảo an toàn cho hàng chục nghìn người ở hạ du. "Phía chủ đầu tư cũng cam kết sẽ xây dựng phương án xử lý hiện tượng rò rỉ, thấm dột chi tiết theo lộ trình từng giai đoạn, thường xuyên báo cáo tỉnh, Bộ Công thương", Phó chủ tịch tỉnh Quảng Nam cho biết. Chuyên gia Cục giám định Nhà nước về chất lượng các công trình xây dựng (Bộ Xây Dựng) túc trực ở công trường, giám sát xử lý sự cố rò rỉ, thấm dột ở đập thủy điện Sông Tranh 2. Ảnh: Trí Tín. Tiến sĩ Nguyễn Bách Phúc, Chủ tịch Hội Tư vấn khoa học công nghệ và quản lý TP HCM, Viện trưởng Viện Điện - Điện tử - Tin học TP HCM cho rằng, để đảm bảo an toàn cho hàng chục nghìn người dân hạ lưu, phải lập tức xả cạn hồ tìm nguyên nhân và khắc phục sự cố. Theo tiến sĩ Phúc, việc ngưng vận hành nhà máy thủy điện Sông Tranh 2 không ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của Tập đoàn Điện lực Việt Nam. Công suất máy của thủy điện Sông Tranh 2 chỉ 190 MW, chiếm gần 1% tổng công suất của toàn hệ thống điện Việt Nam (khoảng 20.000 MW). Trong khi đó, giáo sư, tiến sĩ khoa học Phạm Hồng Giang, Chủ tịch Hiệp hội đập lớn và phát triển nguồn nước Việt Nam khẳng định giải pháp hiệu quả nhất để xử lý hiện tượng thấm nước ở đập thủy điện Sông Tranh 2 là áp dụng công nghệ mới dán lớp màng chống thấm (geomembrane) vào mặt thượng lưu và thi công trong nước. Giải pháp này không chờ giảm mực nước hồ, nhà máy thủy điện vẫn hoạt động bình thường. Còn tiến sĩ Đào Trọng Tứ, Cố vấn mạng lưới sông ngòi Việt Nam, nguyên phó tổng thư ký Hiệp hội sông Me Kong thì đề xuất Hội Đập lớn và Phát triển nguồn nước Việt Nam nên tổ chức nghiên cứu và khảo sát thực địa sớm nhất có thể để đánh giá về vấn đề nước thấm tại đập Sông Tranh 2. Trí Tín

Hai người chết, hàng nghìn căn nhà bị tốc mái do bão

Bão Pakhar đổ bộ vào đất liền đã làm 2 người chết tại Đồng Nai và Ninh Thuận. Còn tại TP HCM, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương..., bão đã tàn phá hàng nghìn căn nhà, hàng trăm cây xanh bị đổ... > Bão Pakhar hoành hành tại TP HCM > Bão tàn phá Bình Dương Sáng 2/4, UBND TP HCM đã có cuộc họp với Ban chỉ huy phòng chống lụt bão và tìm kiếm cứu nạn để đánh giá thiệt hại do bão gây ra trên địa bàn và hướng khắc phục. Lãnh đạo thành phố đánh giá, do chủ động phòng chống nên thiệt hại do bão không đáng kể. Bão với gió mạnh kèm lốc xoáy khiến hàng trăm cây xanh tại TP HCM bị đổ. Ảnh: H.C. Thống kê sơ bộ của Ban chỉ huy Phòng chống lụt bão và tìm kiếm cứu hộ thành phố, bão Pakhar đã làm gần 500 căn nhà tại TP HCM đổ sập và tốc mái, hơn 400 cây xanh bị đổ, 11 ghe tàu bị chìm, 85 hệ thống đường điện bị hư hỏng, 8 điểm ngập có độ sâu từ 30 đến 50 cm gồm: Huỳnh Tấn Phát (quận 7), Hòa Bình, Âu Cơ (Tân Phú), Bàu Cát, Đồng Đen (Tân Bình), Tỉnh lộ 43 (Thủ Đức), Đỗ Xuân Hợp (quận 9), Nguyễn Văn Quá (quận 12). Ở trung tâm thành phố, nhiều cây cổ thụ đổ gây cản trở giao thông trên các tuyến đường như Hai Bà Trưng, Lê Duẩn, Đông Du, Nam Kỳ Khởi Nghĩa… Có trường hợp cây xanh đè lên nhà dân, taxi… nhưng rất may không gây thiệt hại về người. Cây xanh đổ vào đường dây điện, đè gãy gần 20 trụ điện khiến hơn 137 khu vực bị mất điện đến 3h sáng. Bà Nguyễn Thị Huỳnh Anh, Phó giám đốc công viên cây xanh TP HCM cho biết, ở các khu vực trung tâm như 1, 2, 3, 5, 10... bão Pakhar đã quật ngã 227 cây, gần 70 nhánh bị gãy. Ngay trong tối 1/4, hơn 200 nhân viên công ty đi khắp các địa bàn, phối hợp với các đơn vị triển khai công tác khắc phục sự cố. Hiện Công ty công viên cây xanh vẫn tiếp nhận thông tin từ người dân về sự cố cây xanh để kịp thời xử lý. Theo ông Đoàn Thanh Điệp, Chánh văn phòng Ban Chỉ huy phòng chống lụt bão huyện Cần Giờ, đến 10h sáng 2/4, huyện có trên 170 căn nhà bị sập và tốc mái, 280 cây bị đổ, 11 ghe bị chìm, một thuyền bị trôi và gãy hai trụ điện. Những sự cố này xảy ra tại các xã Thạnh An, Bình Khánh, An Thới Đông, Tam Thôn Hiệp… UBND huyện chuẩn bị đưa gần 2.000 người dân xã đảo Thạnh An trở lại cuộc sống bình thường. Theo ghi nhận của VnExpress.net, đến trưa 2/4, nhiều tuyến đường thuộc khu vực trung tâm vẫn còn cây đổ ngổn ngang chưa được xử lý. Dù suốt đêm qua, Công ty TNHH Công viên cây xanh đã huy động gần 300 người để dọn dẹp, xử lý, nhưng do quá nhiều cây đổ nên vẫn chưa thể thu dọn hết. Trước những thiệt hại do bão gây ra, ông Lê Minh Trí, Phó chủ tịch UBND TP HCM, yêu cầu các đơn vị tập trung mọi nguồn lực giúp dân khắc phục hậu quả, sớm ổn định cuộc sống; rà soát tất cả thiệt hại về nhà cửa để có hỗ trợ hợp lý. Ông Trí yêu cầu ban chỉ huy phòng chống lụt bão các quận huyện trang bị phương tiện để luôn trong tư thế sẵn sàng khi có tình huống xấu. Đến trưa 2/4, nhiều tuyến đường vẫn còn ngổn ngang sau khi cơn bão đi qua. Ảnh: H.C. Tại Đồng Nai, theo Ban chỉ huy phòng chống lụt bão, đến 7h sáng bão đã làm một người chết do bị điện giật khi leo lên nóc nhà chằng néo lại mái tôn và 5 người bị thương. Ngoài ra, trong mưa dông gần 700 căn nhà đã bị tốc mái, sập 19 căn nhà khác. Trước thiệt hại nặng nề do bão, chính quyền địa phương đã huy động 1.000 dân quân tự vệ hỗ trợ người dân khắc phục. Tại Bà Rịa - Vũng Tàu hiện vẫn chưa có thống kê về thiệt hại. Tuy nhiên, theo thông tin ban đầu, huyện Xuyên Mộc là khu vực bị thiệt hại nặng nhất với hơn 500 căn nhà bị tốc mái, 40 căn bị sập hoàn toàn, 10 ghe nhỏ bị chìm và 15 ha diện tích hoa màu bị hư hại. Còn tại Bình Dương, theo thống kê chưa đầy đủ của Ban chỉ huy phòng chống lụt bão tỉnh, bão kèm mưa to, lốc xoáy đã gây sập tốc mái hàng chục căn nhà, nhiều ha cao su đang khai khác của người dân bị gãy đỗ, hàng trăm góc măng cụt bị bứt góc. Trước đó, ngày 31/3 do ảnh hưởng của bão, 230 căn nhà tại tỉnh Long An đã bị tốc mái và 28 căn nhà bị sập hoàn toàn gây thiệt hại hàng trăm triệu đồng. Chính quyền tỉnh cũng đã hỗ trợ mỗi hộ bị sập nhà 5 triệu đồng để sửa lại nhà cửa, ổn định cuộc sống. Một căn nhà bị bão làm sập tại Bình Dương. Ảnh: Tuệ Mẫn. Xuất hiện sớm vào tháng 3, lại đổ bộ vào khu vực đồng bằng Nam Bộ, Parkhar là cơn bão được đánh giá "bất thường". Trong 30 năm qua chỉ có một cơn bão đổ bộ vào Việt Nam trong khoảng thời gian này. Đường đi của những cơn bão đầu mùa thường hướng vào miền Bắc và dịch dần xuống phía Nam vào cuối mùa mưa bão. Dự báo năm 2012 sẽ có 6-7 cơn bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên biển Đông, nhiều hơn trung bình nhiều năm. Nhóm phóng viên

Hàng chục ngàn doanh nghiệp giải thể

RFA 04-01-2012 Chính phủ Việt Nam chính thức xác nhận có gần 12.000 doanh nghiệp giải thể hoặc xin ngừng hoạt động trong quý I năm nay. Về chi tiết thì trong 4 tháng qua đã có 2.200 doanh nghiệp giải thể và 9.700 doanh nghiệp đăng kỳ ngừng họat động có thời hạn hoặc dừng thực hiện nghĩa vụ thuế. Ông Vũ Đức Đam, Bộ trưởng Chủ nhiệm văn phòng Chính phủ nhìn nhận số lượng các doanh nghiệp giải thể hoặc ngừng họat động cao hơn những năm trước. Ông Bộ trưởng thêm rằng, khu vực sản xuất công nghiệp chế biến, chế tạo gặp nhiều khó khăn do chi phí đầu tư cao, tiêu thụ chậm, tồn kho cao, đã dẫn tới qui mô sản xuất bị thu hẹp, nhiều doanh nghiệp phải ngừng sản xuất hoặc phá sản, giải thể. Ông Vũ Đức Đam cũng nhìn nhận tình trạng lãi suất cao khiến doanh nghiệp khó tiếp cận vốn vay.   Copyright © 1998-2011 Radio Free Asia. All rights reserved.

Bão số 1 gây ảnh hưởng nhiều tỉnh Nam bộ

Gia Minh, biên tập viên RFA 2012-04-02 Bảy tỉnh thành tại khu vực nam trung bộ và nam bộ chịu những thiệt hại do ảnh hưởng của trận bão số 1 gây nên. Courtesy dantri.com Ngay tại TPHCM nhiều cây cổ thụ bị bật gốc gây ùn tắc giao thông. Tin tức ban đầu cho biết có hai người chết, và các tỉnh thành nằm trong vùng ảnh hưởng đều có những tổn thất về vật chất. Báo cáo nhanh của Trung tâm Phòng chống lụt bão khu vực Miền Nam cho thấy có ít nhất 1000 căn nhà và trường học bị sập, tốc mái hay hư hỏng, hằng nghìn héc ta hoa màu bị ngập úng nước.  Ban Chỉ Huy Phòng chống lụt bão và tìm kiếm cứu nạn Thành phố Hồ Chí Minh thì cho biết số nhà sập và tốc mái của khu vực này gần 500 căn, có nhiều cây cối đỗ gãy, 85 hệ thống điện bị hư hỏng… Vào chiều 2 tháng 4, trong lúc đi thực tế kiểm tra thiệt hại sau mưa, gió, ông Lê Thanh Liêm, giám đốc Sở Nông nghiệp- Phát triển Nông thôn thành phố cho biết công tác phòng chống đối với cơn bão số 1 vừa qua: "Về phía thành phố chuẩn bị đối phó rất sẵn sàng, ứng phó kịp thời. Toàn bộ trung ương với thành phố dự báo rất đầy đủ, thông tin rất kịp thời. Trung ương chỉ đạo, thành phố ứng phó kịp thời." ông Lê Thanh Liêm Về phía thành phố chuẩn bị đối phó rất sẵn sàng, ứng phó kịp thời. Toàn bộ trung ương với thành phố dự báo rất đầy đủ, thông tin rất kịp thời. Trung ương chỉ đạo, thành phố ứng phó kịp thời Từ tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu, ông Lê Tấn Quốc, giám đốc Sở Nông nghiệp- Phát triển Nông thôn tại đó cũng cho biết về tình hình thiệt hại và công tác khắc phục: "Tình hình Bà Rịa- Vũng Tàu qua cơn bão số 1,nói chung không có người chết, chỉ có hai người bị thương: một là du khách do sóng lớn bị ngộp nên phải đưa vào bệnh viện, một trẻ em bị cây ngã đè gãy chân. Tàu thuyền thì hai ngày trước đã báo vào khu tránh bão hết. Nông nghiệp thì có hai loại cây là thuốc lá và lúa bị ảnh hưởng. Thuốc lá do nước nhiều nên bị úa, lúa bị ngập. Tỉnh đang chỉ đạo cho các huyện, vì mới bị hôm qua nên mai các huyện mới đi thống kê." Tình hình Bà Rịa- Vũng Tàu qua cơn bão số 1,nói chung không có người chết, chỉ có hai người bị thương: một là du khách do sóng lớn bị ngộp nên phải đưa vào bệnh viện, một trẻ em bị cây ngã đè gãy chân. Tàu thuyền thì hai ngày trước đã báo vào khu tránh bão hết. ông Lê Tấn Quốc Bão số 1, tên quốc tế là Pakhar, sau khi gây gió mạnh cấp 8, cấp 9 giật cấp 10, 11 trên vùng biển Nam Trung bộ và Nam bộ, đến chiều ngày 1 tháng 4 đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới. Sáng ngày 2 tháng 4, vị trí trung tâm áp thấp nhiệt đới này đã chuyển sang Kampuchia.  Ông Lê Thanh Hải, phó giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Trung ương, trong trả lời phỏng vấn báo mạng Dân Trí hôm nay cho biết căn cứ vào những diễn biến của bão và áp thấp nhiệt đới trong thời gian qua; tình hình thời tiết, thủy văn tại Việt Nam trong năm nay sẽ có những diễn biến phức tạp. Dự kiến trong năm nay bão và áp thấp nhiệt đới trên khu vực Biển Đông sẽ có khả năng nhiều hơn trung bình nhiều năm. Số cơn bão ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam dự kiến từ 6 đến 7 cơn. Copyright © 1998-2011 Radio Free Asia. All rights reserved.

Ngư dân Việt ngày càng gặp khó khăn khi ra khơi!

Gia Minh, biên tập viên RFA 2012-04-02 Dư luận tại Việt Nam tiếp tục quan ngại đến tình hình ngư dân trong nước ra khơi đánh cá bị nước ngoài bắt giữ và mọi thiệt thòi họ phải gánh chịu. Cuộc mưu sinh của những ngư dân ngày càng khó khăn hơn. Photo Van Minh/ Laodong.com Vợ con của 21 ngư dân Lý Sơn bị Trung Quốc bắt giữ ngoài Hoàng Sa mỏi mắt trông chồng, cha. Việt Nam không đủ sức bảo vệ ngư dân? Cho đến lúc này, đã gần trọn một tháng kể từ hôm bị bắt là ngày 3 tháng 3 vừa qua, 21 ngư dân Lý Sơn vẫn còn nằm trong tay phía Trung Quốc. Một trong hai chiếc tàu bị bắt là chiếc QNg66101 TS của ông Lê Vinh, ngụ tại thôn Tây, xã An Vĩnh, huyện Lý Sơn đã từng bị bắt hai lần. Những lần đó gia đình đều phải bỏ tiền ra để chuộc người và tàu về như chính lời ông Lê Vinh cho biết sau khi được tin tàu lần này bị bắt: Đóng tàu này 19 năm rồi, bị bắt hồi năm 2003 và lần thứ nhì năm 2009; phải nộp tiền. Tâm lý của người Việt là 'còn người, còn của', 'của đi thay người', nên khi có người thân bị bắt yêu cầu nộp tiền chuộc họ đều cố gắng chạy vạy, vay mượn để sớm đưa người thân về với gia đình. Cho đến lúc này, đã gần trọn một tháng kể từ hôm bị bắt là ngày 3 tháng 3 vừa qua, 21 ngư dân Lý Sơn vẫn còn nằm trong tay phía Trung Quốc. Gần nhất có phụ nữ chồng đi biển bị Thái Lan bắt hồi tháng giêng ở Narathiwat, và không có tiền nộp phạt vì gia đình làm ruộng khó khăn ở quê nhà Cà Mau, nhưng rồi cũng phải lo tiền để gửi sang Sứ quán mua vé máy bay cho chồng về khi mãn hạn tù: Tiền Việt đưa 6 triệu để mua vé máy bay và ăn uống. Phải chuộc chồng về chứ. Trong đợt 21 ngư dân Việt bị phía Trung Quốc bắt ở khu vực quần đảo Hoàng Sa lần này, cơ quan chức năng yêu cầu không đóng 70 ngàn nhân dân tệ như phía Trung Quốc đặt ra, gia đình của họ cũng thuận theo và trông chờ Nhà nước giải quyết đưa người thân họ trở về. Vào ngày 21 tháng 3, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam, Lương Thanh Nghị lên tiếng phản đối hành động bắt giữ tàu và ngư dân Việt Nam của phía Trung Quốc. Ông này cũng lên tiếng yêu cầu Trung Quốc thả ngay và vô điều kiện 21 ngư dân và hai tàu cá đó. Tin tức cho biết Bộ Ngoại giao Việt Nam lần này có trao  Tàu đánh cá Việt Nam thường hoạt động từng toán hầu bảo vệ lẫn nhau. (RFA ảnh minh họa) công hàm phản đối về vụ việc bắt giữ cho phía Trung Quốc.  Hội Nghề cá Việt Nam cũng gửi văn bản đến cho Đại sứ quán Trung Quốc tại Việt Nam để yêu cầu thả người và tàu; đồng thời bồi thường thiệt hại cho họ. Gần nhất vào ngày 31 tháng 3, phó thủ tướng Việt Nam Hoàng Trung Hải cũng có lên tiếng yêu cầu Trung Quốc sớm trả tự do vô điều kiện cho 21 ngư dân trên hai chiếc tàu mà lực lượng nước này bắt khi họ đang đánh cá tại quần đảo Hoàng Sa. Lời yêu cầu đó được ông Hoàng Trung Hải đưa ra trong cuộc gặp người tương nhiệm Trung Quốc Lý Khắc Cường vào dịp đến Hải Nam tham dự hội nghị trường niên Bác Ngao diễn ra tại đó. Tuy nhiên, truyền thông Trung Quốc trước đó vào ngày 27 tháng 3 từng trích dẫn phát biểu của Phó cục trưởng Cục Ngư Chính Nam Hải, Lưu Thiêm Vinh nhắc lại quyết định xử phạt 70000 nhân dân tệ mỗi ngư dân Việt Nam mà họ bắt. Tuy nhiên, truyền thông Trung Quốc trước đó vào ngày 27 tháng 3 từng trích dẫn phát biểu của Phó cục trưởng Cục Ngư Chính Nam Hải, Lưu Thiêm Vinh nhắc lại quyết định xử phạt 70000 nhân dân tệ mỗi ngư dân Việt Nam mà họ bắt.  Trong khi các cấp từ trung ương đến địa phương đang có những vận động, và lời qua tiếng lại với phía Trung Quốc như thế thì những người trong cuộc tiếp tục phải chịu đựng những khó khăn. Không kể những ngư dân đang nằm trong tay phía Trung Quốc, mà thân nhân của những người bị bắt lo lắng bội phần.  Không an toàn ngay trong lãnh hải Việt Nam Sau gần một tháng chờ đợi, ông Lê Vinh cho biết tình cảnh của thân nhân những người trên chiếc tàu bị bắt của ông, mà trong đó ông cũng có một người em ruột và 5 đứa cháu:  Họ đến khóc lóc với tôi. Tôi chỉ biết an ủi nên chờ cơ quan chức năng giải quyết, chứ tôi cũng có biết gì đâu. Tin tức cho biết mới vào ngày 22 tháng 3 thêm một tàu cá của ngư dân Việt Nam là tàu QNg 90576TS của ông Nguyễn Tấn Tư, người thôn Châu Thuận, xã Bình Châu, Quảng Ngãi với 14 ngư dân trên đó, khi đang hành nghề tại vùng biển quần đảo Hoàng Sa đã bị lực lượng Trung Quốc lấy hết 6 tạ hải sản rồi đuổi không  Ông Lê Vinh và xấp giấy tờ nộp phạt cho phía Trung Quốc vào năm 2003 và 2009. cho đánh bắt tại đó nữa. Ngoài việc bị tấn công, bắt bớ, khi đi đánh cá tại khu vực quần đảo Hoàng Sa, lâu nay nhiều tàu cá của Việt Nam khi hoạt động dọc vùng biển nước nhà còn bị tàu nước khác mà truyền thông trong nước gọi là 'tàu lạ' đâm vào, như vụ việc mới nhất hồi ngày 17 tháng 3 gần đảo Cồn Cỏ ở Quảng Trị. Không phải đến lúc này mới có những trường hợp như của tàu các ông Nguyễn Tấn Tư, Lê Vinh, Trần Hiền trong tháng ba vừa qua hay Đặng Tằm hồi tháng 2 năm nay… mà suốt mấy năm rồi nhiều ngư dân Việt trở thành nạn nhân. Sau khi bị phía Trung Quốc bắt giữ, nhiều chủ tàu trở nên khánh tận vì nợ tiền vay khi đóng tàu, phải bỏ biển đi làm thuê trên đất để sống…. Ngoài việc bị tấn công, bắt bớ, khi đi đánh cá tại khu vực quần đảo Hoàng Sa, lâu nay nhiều tàu cá của Việt Nam khi hoạt động dọc vùng biển nước nhà còn bị tàu nước khác mà truyền thông trong nước gọi là 'tàu lạ' đâm vào, như vụ việc mới nhất hồi ngày 17 tháng 3 gần đảo Cồn Cỏ ở Quảng Trị.  Ra khơi đánh bắt hải sản tại vùng biển Hoàng Sa truyền thống là nghề mà từ bao đời các gia đình từ đảo Lý Sơn, cũng như các khu vực ven biển khác ở miền Trung ra làm ăn. Một người được mệnh danh là Sói Biển, ông Mai Phụng Lưu, người đảo Lý Sơn, nói lên điều đó: Hoàng Sa của Việt Nam, chủ quyền của Việt Nam. Ông bà tôi từ thuyền buồm, từ chủ quyền nơi đó, mà họ đến chiếm sung sướng, còn chúng tôi xương máu, cực… Nguy cơ không chỉ với Trung Quốc tại khu vực Biển Đông, nếu không may tàu đi vào vùng biển của những nước lân cận như Brunei, Malaysia, Indonesia, Thái Lan, Philippins, đều bị bắt và mất tàu như trường hợp tàu của ông Lê Hoàng Minh Chánh, đi vào vùng biển Thái Lan rồi bị bắt hồi tháng giêng vừa qua đến nay không có khả năng nộp tiền chuộc như trình bày của ông: Tôi hết khả năng rồi, không còn tiền chuộc. Họ đòi 120 triệu tiền Việt Nam mỗi chiếc, mà tôi có hai chiếc. Khi mua ghe cũ, làm lại mỗi chiếc khoảng 300 triệu, nay hết khả năng rồi. ông Lê Hoàng Minh Chánh Tôi hết khả năng rồi, không còn tiền chuộc. Họ đòi 120 triệu tiền Việt Nam mỗi chiếc, mà tôi có hai chiếc. Khi mua ghe cũ, làm lại mỗi chiếc khoảng 300 triệu, nay hết khả năng rồi. Ngoài bao khó khăn phải gánh chịu như những người dân sống trên đất liền khác; đó là chuyện lạm phát, giá xăng dầu ngày một tăng khiến chi phí đi biển gia tăng, thu nhập không như trước… Ngư dân lâu nay phải chống chọi với những thiên tai như bão tố, sóng thần… Người Việt có câu 'ăn của rừng, rưng rưng nước mắt', thì chắc hẳn để thu lợi từ biển cũng không kém phần gian nan vì người ngư dân chân không chạm đất mà thay vào đó là biển cả mênh mông, sâu thẳm. Như thế nếu ví việc 'ngậm ngải tìm trầm' của cánh thợ rừng, thì với ngư dân không biết phải 'ngậm' gì để mang cá tôm về cho đất liền. Dẫu vậy, qua bao đời ngư dân vẫn bám biển và vượt qua được mọi gian khó của nghề. Hôm 27 tháng 3 vừa qua, ủy ban nhân dân huyện Lý Sơn hổ trợ cho gia đình 21 ngư dân đang bị Trung Quốc bắt giữ, mỗi nhà 2 triệu 250 ngàn đồng. Số tiền này cũng giúp đỡ họ được chút nào trong lúc khó khăn hiện nay. Nhưng cũng chỉ như muối bỏ biển mà thôi. Điều mà ngư dân trông chờ vào chính quyền là giúp bảo vệ ngư trường truyền thống mà bao thế hệ người Việt đã ra khơi kiếm sống. Không thể bỗng dưng chẳng vì thiên tai, ngư dân không còn vùng biển để cùng thuyền ra khơi kiếm sống. Copyright © 1998-2011 Radio Free Asia. All rights reserved.

Sự cố Sông Tranh 2: biện pháp sửa chữa có thuyết phục?

Gia Minh, biên tập viên RFA 2012-04-02 Tình hình đập thủy điện Sông Tranh 2 tại tỉnh Quảng Nam bị nứt và nước chảy ra bề mặt thân đập tiếp tục gây lo lắng cho dân chúng và chính quyền địa phương dù rằng chủ đầu tư có một số trấn an là đập vẫn an toàn. Photo courtesy of vef.vn Những công nhân đang xử lý rò rỉ nước ở thủy điện Sông Tranh 2 hôm 21-03-2012.   Trong chuyên mục Khoa học - Môi trường kỳ này, Gia Minh hỏi chuyện một chuyên gia lâu năm trong ngày thủy điện và điện hạt nhân là giáo sư Nguyễn Khắc Nhẫn. Ông từng có thời gian làm Giám đốc Trường Cao Đẳng Điện học Phú Thọ và có nhiều đóng góp với chương trình Đa Nhim ở Lâm Đồng. Tại EDF Grenoble,Pháp, ông cùng làm việc nhiều năm trong lĩnh vực thủy điện. Coi nhẹ môi trường Gia Minh: Trước hết ông cho biết cần phải làm thế nào để các đập thủy điện tại Việt Nam không gặp phải những sự cố quan trọng. GS Nguyễn Khắc Nhẫn:  Từ hơn 20 năm nay, nhất là từ 2000 trở đi, Việt Nam đã xây cất hàng loạt nhiều đập và nhà máy thủy điện lớn (Sơn La 2400 MW) và trung bình (vài chục MW) với một tốc độ nhất nhì thế giới, có lẽ chỉ thua Trung quốc. Chương trình phát triển thủy điện nước ta quá tham vọng, ồ ạt, cấp bách, không phù hợp với một chiến lược dài hạn, thiếu phân tích khoa học, bài toán kinh tế. Ta có vẻ coi nhẹ môi trường và chưa kịp nghiên cứu tỉ mỉ về hậu quả của những thảm họa có thể xảy ra đối với đồng bào hạ lưu, sống dưới sự đe dọa thường trực của những quả bom nước rải rác đó đây. Tôi có cảm tưởng như để chứng minh với chính quyền là ta hết thủy điện nên mới cần xây cất nhà máy điện hạt nhân! Ta có vẻ coi nhẹ môi trường và chưa kịp nghiên cứu tỉ mỉ về hậu quả của những thảm họa có thể xảy ra đối với đồng bào hạ lưu. GS Nguyễn Khắc Nhẫn Tiềm năng thủy điện kinh tế Việt Nam khá lớn, không thua Pháp bao nhiêu (72 TWh). Mỗi năm, EDF, tùy thời tiết, có thể sản xuất từ 55 đến 70 TWh thủy điện. Trong thời gian qua ở nước ta, điện khí và thủy điện chiếm phần quan trọng nhất. Nhiều công trình bậc thang đã có vấn đề với nhiều lý do dễ hiểu. Ta có bệnh thiết kế và thi công nhanh (có sự cẩu thả, không đúng tiêu chuẩn kỹ thuật) để được khen thưởng, chưa nói đến nạn tham nhũng còn tung hoành. Tuy ta có nhiều chuyên gia thủy lợi, điện lực và công chánh giàu kinh nghiệm quý báu, nhưng việc kiểm tra chu đáo những công trình kiến trúc không phải dễ. Muốn các đập thủy điện khỏi có sự cố quan trọng và được an toàn, thì ta phải tổ chức một cơ quan kỹ thuật trung ương đầy đủ dụng cụ máy móc tinh xảo, để kiểm tra tất cả các đập và nhà máy lớn, tăng hiệu suất khai thác và kịp thời báo động cho dân chúng, khi có sự cố nguy hiểm đến tính mạng Làm chủ toàn bộ các nguy cơ, cần phải lắp đặt các cảm biến (capteurs) gắn với thiết bị báo động và các mô hình toán học phức tạp. Nước rò rỉ tại đập thủy điện Sông Tranh 2, Quảng Nam hôm 19-03-2012. Photo courtesy of vov. Thí dụ ở EDF Grenoble, tại Nha kỹ thuật tổng quát DTG (Division Technique Générale) nơi tôi làm việc những năm đầu ở Pháp, người ta có lập sở thủy lợi (để đo lưu lượng) và sở nghe bệnh đập (auscultation des barrages). Đập không phải là một cơ cấu bêtông hay đất chết. Trong lòng mỗi đập đều có đường hầm, máy móc dụng cụ, cho phép ta kiểm tra và nghe hơi thở đập một cách tự động và liên tục. Chính ở nhà DTG này, tôi đã học hỏi phương pháp kiểm tra và cách đo lưu lượng đặc biệt (debits caracteristiques) của hàng chục nhà máy và đập thủy điện Pháp. Lúc đập Hòa Bình có vấn đề an toàn, tôi đã có dịp giới thiệu phái đoàn chuyên gia điện lực Việt Nam cho ban giám đốc DTG. Những lí do cho phép giảm dần các nguy cơ vỡ đập như sau:  -    Giám sát kỹ khi cho nước vào hồ lần đầu tiên (40% sự cố vỡ đập xảy ra ở thời điểm này). Đập có nguy cơ cao trong thời gian đầu hoạt động. -    Kiểm soát tốt về thủy văn (như ước lượng chu đáo về lưu lượng lũ, 40% sự cố liên quan đến yếu tố này). -    Theo dõi tốt hoạt động của đập trong quá trình khai thác (phát triển các công cụ tinh xảo để chẩn đoán đập). An tâm trong giây phút? Gia Minh: Đập Sông Tranh 2 mới hoàn thành năm 2010, nay đã có sự cố và hội khoa học cũng như Tổng công ty Điện Lực Việt Nam cho rằng sự cố Sông Tranh 2 có thể khắc phục. Giáo sư thấy những giải thích và biện pháp đưa ra có thuyết phục không ?  GS Nguyễn Khắc Nhẫn: Đập Sông Tranh 2, cách Tam Kỳ (Quảng Nam) 60 km, là một đập trọng lực bê tông dằm lăn (RCC gravity), có chiều cao 96 m, dài 640 m. Với một diện tích thủy vực 11000 km2, dung tích hồ của đập sông Tranh 2 thuộc loại lớn nhất miền Trung, với 730 triệu m3 nước. Công suất thiết kế 2 tổ máy thủy điện là 190MW. Vốn đầu tư trên 5000 tỷ đồng. Công trình bắt đầu hoạt động vào cuối năm 2010. Từ cuối năm 2011, người ta đã phát hiện các vết nứt, rò rỉ trên thân đập. Cứ 20 m chiều dài thân đập, có một khe nhiệt, thiết kế theo chiều thẳng đứng. Giữa hai khe có các ống thu nước. Hình như trong số 30 khe nhiệt có nhiều khe bị lỗi kỹ thuật vì làm lệch trong quá trình thi công. Lúc đầu, có người trách nhiệm trong ban quản lý cho biết mức thấm 30 lít/giây ở đập là thấp và thừa nhận một số ống thoát của khe nhiệt bị tắc, gây rò rỉ và cho rằng hiện tượng nứt là có vấn đề, chứ chưa phải là sự cố, vì hội đồng nghiệm thu nhà nước đã đánh giá bảo đảm yêu cầu kỹ thuật an toàn. Các vết nứt lan rộng nhanh với thời gian vì vật liệu xung quanh sẽ tiếp tục bị xói mòn. Lấy vải bạt, túi ni lông nhét các rãnh là để được an tâm trong giây phút cho vui thôi.  GS Nguyễn Khắc Nhẫn Trong suốt 2 tuần qua, chủ đầu tư EVN, nhiều chuyên gia giàu kinh nghiệm và đại diện các cơ quan trách nhiệm chính quyền và địa phương đã đến tận nơi, khảo sát, tìm hiểu nguyên nhân để đề nghị biện pháp xử lý sự cố. Theo Cục kiểm định nhà nước về chất lượng thì tất cả các khâu, từ thiết kế, thi công, giám sát đến khai thác vận hành đều có lỗi. Hàng trăm ngàn đồng bào ở vùng hạ lưu sông Tranh, sông Thu Bồn, từ Trà My đến cửa biển Hội An đang hoang mang, lo sợ cho tính mạng và tài sản. Họ chưa quên tai biến cầu Cần Thơ bị sập nhịp, đã gây tang thương cho nhiều gia đình vô tội. Nếu không có kịch bản di dân, phòng chống và diễn tập trước, thì lúc rủi ro đập bị vỡ, thảm họa sẽ tăng phần nguy biến. Nước chảy ở đập như suối là một đe dọa hết sức nghiêm trọng. Các vết nứt lan rộng nhanh với thời gian vì vật liệu xung quanh sẽ tiếp tục bị xói mòn. Lấy vải bạt, túi ni lông nhét các rãnh là để được an tâm trong giây phút cho vui thôi.  Tôi thường nói đùa với sinh viên Trường Cao Đẳng Điện học Phú Thọ cũng như  Đại học Bách khoa Grenoble rằng ta khiêu khích tạo hóa vì dòng sông đang bình thản chảy, thì ta lại chận ngang đường đi của nó! Làm sao nó không nỗi cơn giận? Tôi cũng thường nhắn nhủ với sinh viên: một đập có thể tồn tại lâu dài nếu không thấm nước (bonne étanchéité) ở thượng lưu và tiêu thoát nước (bon drainage) dễ dàng ở hạ lưu. Để nước thấm qua đập là điều tối kỵ.  Kỹ thuật bê tông dằm lăn ít hao nước và xi măng, xuất hiện vào năm 1978, với mục tiêu làm giảm kinh phí và thời gian xây cất, dễ gây tai nạn nếu thi công cẩu thả. Công trường nhà máy điện hạt nhân Flamanville của EDF, với lò thế hệ 3 EPR, sở dĩ bị nhiều năm chậm trễ, phần lớn cũng vì vấn đề bêtông. Ở Ninh Thuận, nếu vỏ bọc lò (enceinte de confinement) bị nứt thì phóng xạ hạt nhân tha hồ bay ra ngoài đi du lịch thế giới. Tôi đồng ý với bạn đồng nghiệp EDF, kỹ sư Michel Ho Ta Khanh: không nên tiếp tục ngăn chặn rò rỉ ở hạ lưu đập với resine Epoxy, vì như thế sẽ làm hỏng những khe nằm ngang và đập sẽ mất ổn định. Trong lúc chờ đợi, vì đập nứt và rò rỉ ở nhiều khe, ta có thể phủ geomembrane ở thượng lưu đập. Đến nay, ở bên nhà các cơ quan trách nhiệm và chuyên gia còn đang tranh cãi, nên những giải thích và biện pháp đưa ra chưa đủ sức thuyết phục để trấn an đồng bào miền Trung. Cần coi trọng tính mạng người dân Gia Minh: Chính quyền địa phương, huyện Bắc Trà My và tỉnh Quảng Nam, có đề nghị phải dừng Sông Tranh 2 lại, có cần thiết như thế không?  GS Nguyễn Khắc Nhẫn: Dân chúng lo sợ ngày đêm, muốn nhà máy ngưng vận hành cũng có lý. Theo tôi, nếu các chuyên gia vẫn chưa tìm ra được nguyên nhân sự cố thì nên cấp tốc hạ dần mức nước để bớt rò rỉ và để khảo sát chu đáo hơn. Kỹ thuật làm việc dưới nước rất khó khăn và không thể nào hoàn bị. Những công nhân đang xử lý rò rỉ nước ở thủy điện Sông Tranh 2 hôm 21-03-2012. Photo courtesy of bee.vn Phải để tính mạng đồng bào lên trên hết, không nên đắn đo, cân nhắc lợi hại với những triệu Kwh tích trữ trong hồ nước. Xả nước một hồ rất lớn, không phải một hai ngày là xong. Ta khó hình dung được sức mạnh khổng lồ của 730 triệu tấn nước thình lình ồ ạt đổ xuống hạ lưu, lôi cuốn dân chúng và tàn phá nhà cửa ruộng đất như tsunami ở Nhật Bản ngày 11-3-2011. Để so sánh, tôi xin mạn phép đưa ví dụ của đập Monteynard, một đập vòm dày bằng bê tông (barrage voute epaisse) ở cách xa Grenoble 25 km. Đập nằm ở trên đồi cao 500 m, dài 230 m, cao 135 m, đón nhận dung tích nước (275 triệu m3) lần đầu tiên vào năm 1963. Công suất thiết kế nhà máy là 360 MW. Với sinh viên, chúng tôi đã làm bài toán để đo lường hậu quả, trong trường hợp đập Monteynard rủi ro bị vỡ tan (rupture totale et instantanee) trong giây phút: làn sóng cao từ 8 đến 12m sẽ đến Grenoble sau 40 – 58 phút và sông Isere sẽ cao thêm 7 m. Đập Sông Tranh 2, có dung tích hồ 730 triệu m3 (tức lớn hơn Monteynard 2,65 lần) chỉ cách thị trấn Trà My 7,5 km thôi. Nếu không hạ mức nước thì làm sao kiểm tra nghiêm túc để đưa ra biện pháp xử lý đúng đắn kịp thời? Ta nên biết rằng ở Pháp, những quy chế khắc khe về những cấu trúc tháo nước ở đáy (vidange de fond) là: giảm 50% sức đẩy của nước (poussee de l'eau) vào thân đập trong thời gian 8 ngày (với giả thuyết không cho nước đổ vào hồ) và tháo nước toàn bộ (vidange totale) của hồ trong vòng 21 ngày với những điều kiện trên. Tôi đề nghị nên mời chuyên gia tư vấn quốc tế, độc lập, đến khảo sát và góp ý kiến. Mặc dù chưa biết chính xác nguyên nhân và những biến chuyển quan trọng trong thân đập, nhưng sự cố đã xảy ra như thế là một cảnh cáo quan trọng. Nếu tình trạng nguy hiểm kéo dài, một thảm họa rùng rợn có thể diễn ra ở miền Trung, gây bao tang thương cho đồng bào. Tạo hóa vô thường, đập Sông Tranh 2 có thể tan vỡ thình lình trước mùa lũ lớn, nếu rủi ro xảy ra một trận động đất lớn trong khu vực. Gia Minh: Có ý kiến cho rằng hiện tượng động đất tại Sông Tranh 2 là nguyên nhân, của sự rò rỉ, nhưng cần thời gian để điều tra thêm…? GS Nguyễn Khắc Nhẫn: Theo một chuyên gia Viện Vật Lý Địa cầu, những vết nứt có thể xuất hiện vì Sông Tranh 2 nằm trên đới đứt gãy đang hoạt động mạnh. Lại có người cho rằng 4 trận động đất tiếp diễn trong khu vực không ảnh hưởng đến kết cấu đập. Theo giáo sư Carsten Könke ở trường đại học Weimar của Đức: chúng ta không thể nói rằng cấu trúc của đập trọng lực dễ bị ảnh hưởng bởi động đất hơn cấu trúc đập vòm hay ngược lại. Điều đó phụ thuộc phần lớn vào tần số cộng hưởng riêng của công trình (sự truyền sóng trong vật liệu). Tần số đó càng gần với tần số lan truyền của động đất thì càng không tốt và đập có nhiều nguy cơ bị vỡ hơn. Phải để tính mạng đồng bào lên trên hết, không nên đắn đo, cân nhắc lợi hại với những triệu Kwh tích trữ trong hồ nước. Xả nước một hồ rất lớn, không phải một hai ngày là xong. GS Nguyễn Khắc Nhẫn Theo tôi, những vết nứt là do ở các trận động đất kích thích (seisme induit) 3,3° Richter ? Gây ra, lúc hồ đập Sông Tranh 2 đón nhận dung tích nước đầu tiên (1er remplissage) trong năm qua. Lý do là vì trong lượng nước quá lớn (730 triệu m3) đổ vào hồ gây sự giảm độ bền của đất đã dẫn đến dịch trượt, làm địa chấn xuất hiện. Kinh nghiệm cho ta biết là đối với loại đập trọng lực hay đập vòm, lúc có động đất thì đập bị nứt và các khe bị sai lệch. Đó là đúng trường hợp Sông Tranh 2. Tại Pháp, các chuyên gia nhìn nhận động đất kích thích 4,9° Richter, đã xảy ra ngày 25-4-1963 ở đập Monteynard nêu trên, với một dung tích nước nhỏ hơn (275 triệu m3).  Năm 1934, các kỹ sư Mỹ đã lo sợ hiện tượng này lúc xây cất đập lớn Hoover. Nhưng mãi đến năm 1966, ở đập Kremasta (Hy Lạp) cao 147 m, dung tích hồ nước 4800 triệu m3, lúc xảy ra trân địa chấn 6,2° Richter (chấn tâm ở 20 km dưới hồ) các chuyên gia mới bắt đầu lo sợ. Sang năm 1967, ở đập Koyna (Ấn Độ) cao 103 m, dung tích hồ nước 2700 m3, một trận động đất 6° Richter cũng được diễn ra (chấn tâm ở 9 km dưới hồ). Nhiều nghiên cứu được thực hiện, nhân lúc đập Kariba (Rhodésie) cao 128 m, dung tích hồ nước 160 000 triệu m3, đón nhận hồ nước đầu tiên, kéo dài từ 1959 đến 1971. Trận địa chấn chính (6° Richter) xảy ra sau khi hồ đầy nước. Sự tương quan giữa động đất và lúc hồ đón nhận  dung tích nước đầu tiên được thể hiện qua vài chục trường hợp trên thế giới từ năm 1976. Với những máy đo địa chấn các kỹ sư đã theo dõi trường hợp đập Talbingo (Australie). Chỉ có một trận địa chấn nhỏ diễn ra trong vòng 13 năm, trước khi đập này đón nhận hồ nước đầu tiên. Tuy nhiên, sau đó, trong thời gian 15 tháng tiếp theo, có cả thảy hơn 100 địa chấn với cường độ tương đương. Điều đáng chú ý là với trận động đất chót 3,5° Richter, sau khi hồ đầy, tất cả những chấn tâm đều ở trên bề mặt, cạnh đập!  Ngược lại, động đất kích thích lại không thấy xuất hiện ở một số đập có hồ nước lớn, mặc dù xây cất ở những vùng có địa chấn như Californie hay Mexique. Những trường hợp nêu trên, tôi đã có dịp trình bày trong cuốn sách giáo khoa về thủy điện (Energie hydraulique) mà tôi cùng ông Roger Ginocchio soạn thảo cho chuyên viên EDF và sinh viên các trường kỹ sư (do Eyrolles xuất bản) Hiện tượng động đất kích thích chưa được giới khoa học chứng minh rõ ràng. Chúng ta cũng nên khiêm tốn và hết sức thận trọng khi kết luận, trong lúc chờ đợi các báo cáo khoa học nghiêm túc và chính xác của những chuyên gia địa chất. Gia Minh: Cám ơn Giáo sư về những giải thích vừa rồi. Ghi chú: Giáo sư Nguyễn khắc Nhẫn là Nguyên Giám đốc và GS Trường Cao đẳng Điện học và Trung tâm Quốc gia Kỹ thuật Phú Thọ, Cố vấn Nha kinh tế, dự báo, chiến lược EDF Paris, GS Viện kinh tế, chính sách năng lượng Grenoble, GS Trường Đại học Bách khoa Grenoble. Tài liệu tham khảo cho bài vừa nêu: - L'hydroélectricité au VietNam- Extrait Revue de l'Energie – Paris N°546, mai 2003, Nguyen Khac Nhan, Nguyen Tran The, Michel Ho Ta Khanh. - L'Energie hydraulique, Roger Ginocchio, Nguyen Khac Nhan, EDF – Eyrolles 1978. - Energie hydraulique – Economie et  Planification de l'energie, Nguyen Khac Nhan, IEPE- 1994. Copyright © 1998-2011 Radio Free Asia. All rights reserved.